23 tháng 7, 2016

Chàng Tây " toát mồ hôi hột" khi ngồi ăn cỗ ở Việt Nam.


Câu chuyện được cho là do một chàng Tây kể lại về bữa cỗ của người Việt, tuy không mới nhưng hiện đang rất nóng trên mạng xã hội với tốc độ lan truyền chóng mặt. 
Đoạn chia sẻ của anh chàng Tây như thế này:

"Tất cả bọn họ hân hoan ngồi sà xuống nền nhà bày la liệt và lộn xộn các món thơm ngon, một số chồm người qua các đĩa đồ ăn để lấy cho mình gia vị và những thứ cần thiết.
Những người trung niên bắt đầu đào bới trong các đĩa đồ ăn lớn, lôi ra những thứ có lẽ là ngon nhất cho vào chén của những người già hơn, một số người già sau khi nhận được miếng ngon bắt đầu cằn nhằn và lập tức chuyển chúng sang chén của mấy đứa con nít đang ngồi xung quanh.
Không khí rất ồn ào, ai cũng nói một điều gì đấy nhưng có vẻ không quan trọng.
Noi gương những người đàn ông, đám phụ nữ thì tay lôi ra từ đĩa hay dùng đũa khoắng vào trong các nồi to hơn tìm kiếm một vài thứ mong muốn, khi vớt được một chùm trứng gà còn nhỏ, cả mấy người phụ nữ và đám con nít reo ồ lên.
Một trong số họ tiếp tục vớt đồ ăn trong các tô lớn, một số khác tỉ mẩn ngồi xé các chiến lợi phẩm để cung cấp cho lũ nhỏ.

Tôi thực sự không biết là bữa ăn đã bắt đầu hay chưa, khi người có vẻ lớn tuổi nhất ngồi rung rung chân liên tục và uống những ly rượu đục ngầu, một trong số họ lấy tay bốc một cây rau to, vặt lấy vài lá rồi ném cọng rau còn thừa trở về đĩa.
Số trẻ em vừa ăn vừa nói chuyện huyên náo và xô đẩy nhau rất hiếu động. Cứ mỗi lần mấy người đàn ông chọc đũa vào một đĩa xào thơm phức họ lại gào lên với những người xung quanh: Ăn đi, ăn đi.
Một phụ nữ đang múc đồ ăn cho chính mình chợt rụt phắt tay lại khi ai đó cũng thò đũa vào tô đồ ăn đó, chị ta có vẻ nhún nhường thái quá và hình như chưa ăn được bao nhiêu dù bữa ăn kéo dài đã gần 1 giờ đồng hồ, thời gian quá dài để bắt dạ dày phải liên tục nhận thêm đồ ăn.
Những vị cao niên được trọng vọng thấy rõ trong bữa ăn, họ ăn ít và thường xong đầu tiên. Một cô gái như từ dưới đất chui lên bưng đến một khay nước trà rất nóng kính cẩn mời những ông già.
Các ông mỗi người ngậm một cây tăm nhỏ xíu trong miệng liên tục cà qua cà lại như cách người ta sơn hàng rào không mỏi mệt, bắt đầu uống trà.
Một ngụm trà nuốt vào sau đó họ chép miệng liên tục, rồi một ngụm nữa súc ộc ộc trong khi đám đông vẫn miệt mài ăn và thả đồ ăn vào chén của nhau.
Chợt một người phụ nữ quát to với đứa nhỏ có lẽ là con, không hiểu chị ta nói gì, nhưng thằng bé ngồi thụt ra khỏi chiếc chiếu, bẽn lẽn cúi mặt.
Chị ta gầm gừ giật chén cơm trên tay nó, chan súp và lấy thêm các món khác còn lại trên mâm, giúi trở lại vào tay nó, miệng vẫn không thôi gầm gừ.
Sau này có dịp tiếp xúc với những người bạn Việt, tôi biết có một nguyên tắc trong bữa ăn với đám trẻ nít : lúc đầu họ khuyến khích chúng ăn nhanh ăn nhiều cho mau lớn.
Sau đó họ nói : ăn uống phải liên tục quan sát những người xung quanh và điều chỉnh hướng ngồi của mình cho hợp lý, còn thế nào là hợp lý và quan sát những người xung quanh để làm gì thì mỗi bà mẹ dạy con một kiểu.
Ai đó sau khi mút đũa chụt chụt bỗng dùng chính đôi đũa đó gắp thả vô trong đĩa tôi một miếng thịt hình thù kỳ dị, tất cả ồ lên : "Ngon lắm, ngon lắm". Tôi hơi ghê và băn khoăn liệu rằng những thứ mà họ thấy ngon thì tôi có thấy ngon hay không?
Bằng sự thận trọng cần thiết, tôi hiểu rằng phải nhường nó cho người lớn tuổi. Miếng ngon đó đi lòng vòng rất lâu trong các đôi đũa ướt nhẫy, cuối cùng nó thuộc về người chủ thực tế của gia đình.
Một người đàn ông gầy và khắc khổ, vừa nhai nát nó, anh ta vừa rên rỉ trong miệng những lời bình luận thì phải.
Không ai nghe và cũng không ai trả lời, mọi người còn túi bụi thu gom các thứ cần thiết để cho vào một miếng "bánh đa" vừa được nhúng trong nước cùng với rau sống được vẩy lung tung ướt cả mặt người ngồi bên.

Cái chính rút ra được là: Có những thứ sẽ thừa rất nhiều, có những thứ bị thiếu ngay trong chục phút đầu.
Tôi cho rằng đây không chỉ là lỗi của đầu bếp, mà còn chính là lỗi của những người ăn, khi họ không chỉ ăn mà lại tự thấy có trách nhiệm thúc ép người khác phải ăn những món mình thấy ngon.
Và như tôi đã trải qua khi lấy một miếng ức con gà: "Đừng ăn! Đừng ăn! Không ngon! Không ngon!"... tức là ngăn cản người khách ăn một món mà chính họ bày ra đĩa vì nó... không ngon???
Khi bữa ăn kết thúc không ai dám động vào miếng "chả" cuối cùng nằm lại trên đĩa như kiểu nó bị tẩm thuốc độc, cũng không hiểu vì sao.
Ôi ! Một phong cách ăn uống độc đáo! Dù sao tôi thấy bữa ăn của họ tuy căng thẳng, mất trật tự và vất vả quá mức nhưng cũng rất khó quên và rất thân mật với các nguyên tắc vừa mơ hồ vừa nghiêm khắc...


08 tháng 7, 2016

Một thoáng nhà thờ Gỗ

authorBài, ảnh: Thanh Ly  

(Dân Việt) Tôi đến thăm Kon Tum một ngày cuối tháng 6. Ước mơ chiêm ngưỡng mùa hoa dã quỳ không thực hiện được nhưng còn nguyên vẹn những cảm xúc về ngôi làng Kon Klor xinh xắn; về một tòa Giám mục thanh thoát, yên bình với hai hàng sứ nở hoa trắng muốt, thơm dịu dàng ...

Và đặc biệt là, dẫu bây giờ đã thực sự rời xa mà sao vẻ đẹp màu nâu vàng cà chít của nhà thờ Gỗ nổi bật giữa bầu trời xanh cứ ám ảnh trong tôi.
Tọa lạc ngay trung tâm thành phố Kon Tum, nhà thờ Gỗ với  hơn 100 tuổi đời vốn là niềm tự hào của người dân nơi đây. Đầu thế kỉ XIX, theo  con đường “Muối, gốm sứ và cồng chiêng” từ Quảng Ngãi lên Kon Tum, hàng loạt các  nhà thờ bằng gỗ hoặc tre, tranh nhỏ  được người Pháp xây dựng.  Năm 1913, linh  mục Giuse Decrouille quyết định xây dựng ngôi nhà thờ lớn với vật liệu là gỗ cà chít để phục vụ cho việc truyền đạo; đến năm 1918 nhà thờ gỗ mới hoàn tất.
 mot thoang nha tho go hinh anh 1
Chính diện nhà thờ gỗ Kon Tum.
Toàn bộ nhà thờ được đặt trên sàn giống kiểu nhà người Ba Na, cao hơn một mét so với mặt đất. Bên trong nhà thờ là một hệ thống công trình khép kín,...  Các công trình trên đều xây dựng từ gỗ cà chít, một loại gỗ nổi tiếng là bền chắc; tường bằng đất sét trộn rơm theo truyền thống của người miền Trung.
Đến thăm nhà thờ bất cứ thời điểm nào trong ngày, dù tiết trời buổi  sương mù lãng đãng vây quanh hay buổi trưa trời hanh heo gió núi thổi, du khách đều cảm nhận được vẻ đẹp uy nghiêm, sang trọng của kiểu kiến trúc phương Tây pha lẫn sắc thái văn hóa dân tộc Ba Na.
Kỳ diệu nhất là khi bước vào trong giáo đường, một không gian mở ra thênh thang, rất nhiều khung cửa kính màu vẽ các điển tích trong kinh thánh, các khung cửa này tạo nên một thứ ánh sáng tráng lệ cho giáo đường. Đặc biệt  sau khi tham quan, chiêm ngưỡng bên trong nhà thờ, du khách thong dong thả bước trong hoa viên, rồi không thể không ồ lên ngỡ ngàng trước bức tượng thân gỗ nguyên sơ Đức Mẹ, hay thánh giá và các tượng trang trí  bằng gốc rễ cây rừng làm không gian mang đậm màu sắc đại ngà...
Một chiều, khi mưa phơ phất tràn qua góc phố đang ở, chợt nhớ tha thiết nhà thờ Gỗ Tây Nguyên. Ở đó, có những tà áo dài thấp thoáng đi về phía giáo đường. Và cả màu gỗ  nâu vàng đã qua bao mùa sương nắng cùng lời rì rầm của gió núi như muốn nhắn nhủ  lữ khách một lần quay trở lại...
 mot thoang nha tho go hinh anh 2
 mot thoang nha tho go hinh anh 3
Nhà thờ từ hướng cổng phụ bên phải.
 mot thoang nha tho go hinh anh 4
Bên trong giáo đường nhà thờ Gỗ.
 mot thoang nha tho go hinh anh 5
Khung cửa kính màu vẽ các điển tích tạo nên một thứ ánh sáng tráng lệ cho giáo đường.
 mot thoang nha tho go hinh anh 6
Một góc hoa viên nhà thờ.
 mot thoang nha tho go hinh anh 7
Du khách vui chơi nơi hoa viên nhà thờ.
 mot thoang nha tho go hinh anh 8
Tượng Đức Mẹ được làm từ một thân gỗ nguyên sơ.

04 tháng 6, 2016

MÙA GẶT LÚA QUÊ TÔI

Mùa gặt lúa quê tôi

authorCông Tâm  
Sự kiện: Hương quê

(D V) Mỗi lần, cứ đến mùa gặt là không khí quê tôi nhộn nhịp lắm. Người lớn hăng hái làm các công việc thu gặt, vận chuyển lúa, còn trẻ em chăn trâu, bắt châu chấu, bắt cá bên bờ mương, cánh đồng.

                 Nhà dì tôi có mấy sào lúa. Trước ngày gặt, dì tôi  chạy đôn chạy đáo khắp nơi huy động người thân và thuê thêm công để gặt, vận chuyển lúa. Mỗi người một việc khác nhau, người thì gom lưỡi liềm, người tìm phương tiện vận chuyển, người lấy nước uống và tôi được giao nhiệm vụ làm thức ăn cho mọi người.
 mua gat lua que toi hinh anh 1
Cánh đồng mùa gặt.

                Thức ăn phục vụ những buổi gặt chủ yếu là cơm nóng, kèm theo hạt đậu lạc rang khô giã cho nhuyễn  hòa với ít muối, ít đường. Bát cơm nóng buổi sáng kèm với đậu lạc, ăn vào rất thơm và no đến trưa.
Ai ai cũng hăng hái ra đồng gặt lúa, trai tráng vận chuyển lúa, phụ nữ gặt bông lúa, còn những trẻ em chăn trâu xung quanh những khu vực đã gặt, bắt châu chấu, rồi vui đùa với nhau. Một số em khác thì tìm những nơi bờ mương có nước cạn để bắt cá.
 mua gat lua que toi hinh anh 2
                
                Mặt trời mới vừa nhô lên cũng là lúc mọi người thu hoạch lúa gần xong, những bó lúa được trải dài trên tấm bạt. Sau khi lúa gặt xong là lúc người lớn đã thấm mệt, áo ai cũng đẫm mồ hôi, những trẻ em quần áo lem luốt bởi những trò chơi tinh nghịch trên đồng.
Có những lúc gặt xong, dì tôi không quên tìm kiếm những con cá rô đem về làm món cá chiên xù cho bữa trưa.
Kể từ khi tôi xa quê, sống ở thành thị, rất hiếm khi có dịp để tham gia cùng mọi người gặt lúa trên cánh đồng quê. Mùa gặt đã đánh thức tuổi thơ của tôi khi mỗi lần về thăm quê. Hình ảnh người gặt lúa, người gánh lúa đã in sâu tâm trí của tôi.

17 tháng 5, 2016

Hoa phượng đỏ đầu mùa hè

 Ký ức tháng Năm mùa hoa phượng
Sự kiện: Hương quê

Tháng Năm về, khi tiếng ve kêu râm ran, mang theo những chùm phượng đỏ rực, những bông bằng lăng nhuộm tím góc trời... Và tháng Năm về, các cô, cậu học trò lại bắt đầu mê mải với mùa thi, mùa chia tay cùng những dòng lưu bút...

 ky uc thang nam mua hoa phuong hinh anh 1
Tháng Năm, rực sắc hoa phọng đỏ (Ảnh: Internet)
Thời gian lặng lẽ trôi!
Thấm thoắt đã gần chục năm tôi rời xa mái trường, thầy cô, bạn bè. Vậy mà chỉ mới đây thôi, tôi vẫn là cô học trò tinh nghịch, hay trêu chọc cô giáo dạy môn Giáo dục Công dân mỗi khi cô lên lớp, hoặc bất ngờ đi kiểm tra đồng phục của các bạn lớp khác để... "bắt lỗi". Ba năm cuối của tuổi học trò ngồi trên ghế nhà trường phổ thông, tôi cảm nhận được sự hy sinh thầm lặng của cô giáo dạy Văn, sự nhiệt tình của thầy giáo dạy Ðịa, sự ân cần của “người mẹ” dạy Hóa.
Mặc dù xuất phát từ những vùng quê khác nhau của mảnh đất Thái Bình, nhưng các thành viên trong lớp luôn hòa thuận, đồng lòng, sẻ chia những vui buồn trong cuộc sống. Phải chăng, thời gian có thể dừng lại một chút để ta có thể sống lại thưở học trò, cho ta sống thêm một lần thôi để ta biết trân trọng khoảnh khắc này. Và phải chăng, thời gian có thể quay ngược lại để ta có thể hiểu ta hơn.
Màu đỏ của phượng, màu tím của bằng lăng và màu trắng tinh khôi của chiếc áo dài ngày ngày ấy như vẫn còn nguyên vẹn trong tâm trí tôi. Những cái ôm siết chặt vai nhau, tiếng khóc nấc lên hẹn ước về một chân trời mới… Một thời áo trắng trong sáng và tinh khôi là vậy, ôm sao cho hết, ôm sao để được tròn đầy những gì đã qua.
 

Ði qua những mùa thi, tôi mới chợt hiểu ngày mai thôi, chúng tôi sẽ chẳng còn dịp để ngồi lại bên nhau giải đáp những bài toán khó, sẽ không còn không khí của phòng học những buổi đến trường.
Hôm nay sao vắng vẻ và yên tĩnh quá. Gần chục năm quay trở lại mái trường, cái cảm giác ngày ấy lại tràn về trong tôi. Giọng hát ấy, tiếng khóc ấy, tiếng cười ấy như vẫn còn văng vẳng quanh đây. Thời gian trôi nhanh, lớp học trò khác lại đến rồi đi, để rồi sẽ thành công, vững vàng, bản lĩnh trên quãng đường phía trước.
Theo Đặng Anh (Báo Thái Bình)

14 tháng 5, 2016

Phạm Ngọc Lân : – Chuyện kể cuộc đời một người Việt lai Pháp
. Kontum, sông Dak Bla “nước chảy ngược dòng”
                 Mái tóc Colette tung bay trước gió, vài sợi mỏng mảnh lòa xòa vào mặt Long. Năm 1963 chưa có luật phải đội mũ an toàn khi đi xe hai bánh có gắn máy, và cũng chưa ai nghĩ ra chuyện bịt mặt khi ra đường vì chưa biết ô nhiễm là gì cả! Chạy xe hai bánh ngoài đường hồi đó còn là một thú vui, nhất là với thanh niên nam nữ chở nhau đi chơi.
                 Chiếc Lambretta băng qua cầu Dak Bla chạy ra ngoài thành phố đến vườn bắp ngay gần đấy. Mua bắp non tại vườn về nấu chè bắp, ngon khỏi chê! Người ta nói bắp qua sông sẽ nhạt đi, chẳng biết có đúng không, nhưng đối với chàng thanh niên 19 tuổi lúc này, nhạt hay không nhạt có quan trọng gì khi mà chàng đang cầm tay lái chiếc xe hai bánh, với cô bạn gái ngồi nép phía trước, vì cô bé tinh nghịch muốn tập lái xe Lambretta, dù biết chắc là không thể nào có sức để dựng nổi chiếc xe nặng nề này khi đậu lại!
                  Tháng 7 năm 1963, Long về Kontum nghỉ hè với gia đình. Ông Quy cha dượng của Long sau hai năm ở Phù Cát, rồi hai năm ở Quy Nhơn, năm 1961 phải đổi lên Kontum. Bà Quy lại phải một phen dọn nhà, bà đã quá chán ngán chuyện dọn đồ dọn đạc cực nhọc, chưa kể là câu châm ngôn “ba lần dọn nhà bằng một lần nhà cháy” cũng không quá đáng lắm! Nhưng bà không còn than phiền gì nữa, vì bà bắt đầu cam chịu với số phận của vợ một quân nhân phải tha cả đàn con theo cuộc đời phiêu bạt của chồng. Mà đàn con thì càng ngày càng đông, khi từ giã Đà Lạt có tất cả 8 đứa, ở Phù Cát thêm hai đứa nữa là 10, ra Quy Nhơn thêm đứa nữa là 11. Ngày xưa các cụ cứ nghĩ gia đình đông con là nhà có phúc, nhưng đến thế hệ cha mẹ Long thì đã nghi ngờ nguyên tắc này rồi, dù cũng chẳng biết phải làm gì cụ thể để “kế hoạch hóa gia đình” như sau này.
                  Thật ra ông Quy không phải bị đổi đi đơn vị khác, mà ông chỉ theo đơn vị của mình là Trung đoàn 40 Sư đoàn 22 lên trấn giữ thành phố cao nguyên có tầm quan trọng chiến lược này vì tỉnh Kontum nằm ngay trong vùng gọi là “ba biên giới” giữa Việt Nam, Lào và Cam-Bốt. Đường mòn Hồ Chí Minh dọc dãy Trường Sơn dùng để chuyển binh lính và quân trang quân dụng từ miền Bắc vào trong Nam đi theo biên giới Lào-Việt, đến gần thành phố Kontum quẹo phải dọc theo biên giới Lào – Cam-Bốt, dẫn tới các căn cứ trong địa phận Cam-Bốt. Những căn cứ này được dùng làm hậu phương cho các đơn vị bộ đội miền Bắc xâm nhập vào miền Nam Việt Nam.
                 Những địa danh như Dak Tô, Tân Cảnh, đồi Charlie, sau này sẽ đi vào lịch sử chiến tranh vì những trận đánh ác liệt diễn ra ở những vùng đất này. Tháng 11 năm 1967 là chiến dịch Dak Tô Tân Cảnh kéo dài mấy tuần lễ, một cuộc đụng độ quan trọng với sự tham gia cấp sư đoàn của bộ đội miền Bắc chuyển vào chạm trán với quân đội Hoa Kỳ cùng với quân đội Việt Nam Cộng Hòa. Sau cuộc đọ sức, cả hai bên đều ca bài chiến thắng vì cả hai bên đều đã giết được một con số lớn binh lính đối phương. Hàng ngàn thanh niên cả hai bên gục ngã trên các ngọn đồi hoang vu, để rồi sau đó những ngọn đồi đẫm máu này lại trở về với thiên nhiên không một bóng người. Đánh nhau không phải để tiến chiếm lãnh thổ, mà chỉ để giết địch.
                Tháng 4 năm 1972, một chiến dịch lớn trong vùng Kontum, đồng thời với Quảng Trị và An Lộc, lần này không còn lục quân Hoa Kỳ tham chiến nữa, nhưng không quân Hoa Kỳ vẫn còn yểm trợ các trận đánh cũng ác liệt không kém năm 1967. Quân miền Bắc tiến chiếm vùng Dak Tô Tân Cảnh và đánh thẳng vào thành phố Kontum, có lúc đã chiếm một phần của thành phố, nhưng cuối cùng đã phải rút khỏi thành phố trước sức phản công mãnh liệt của quân miền Nam. Chính tại thời điểm này mà địa danh “Charlie” được biết đến qua bản nhạc nổi tiếng của Trần Thiện Thanh “Người ở lại Charlie” tôn vinh sĩ quan chỉ huy trưởng đơn vị Nhảy dù đã bỏ mình trên ngọn đồi Charlie án ngữ vùng Dak Tô này. Charlie chỉ là tên được đặt ra trong trận chiến để chỉ một ngọn đồi, theo thứ tự A, B, C (như Alpha, Bravo, Charlie...) cho dễ nhớ. Nếu không có bài hát thì sau trận chiến sẽ không còn ai biết đến Charlie ở chỗ nào, có chăng cái tên này chỉ còn nằm trong ký ức của những người lính từng vào sinh ra tử ở đấy.
               Nhưng đó là chuyện sau này. Năm 1963 chưa có những trận đánh lớn trong vùng nên cuộc sống ở thành phố Kontum thật thanh bình, nhất là đối với Long chỉ về đây nghỉ hè sau thời gian bù đầu với học hành và cuộc sống hối hả ở Sài Gòn. Thành phố bé xíu, nhỏ nhất trong ba thành phố cao nguyên là Ban Mê Thuột, Pleiku và Kontum. Pleiku nổi tiếng với câu “đi dăm phút đã về chốn cũ...” trong một bài hát, mà Kontum còn nhỏ hơn Pleiku nhiều! Nhỏ xíu và thật dễ thương. Và khác với hai thành phố kia đất đỏ, Kontum đất cát trắng nên không có cảnh “bụi đỏ phủ kín màu xanh lá” như Ban Mê Thuột và Pleiku.
 

             Thành phố nhỏ nhưng có từ lâu đời, từ thời Pháp thuộc đã có tòa Giám mục, có Đại chủng viện, và có một nhà thờ gỗ rất đẹp vẫn còn tồn tại đến bây giờ.
             Về đây Long gặp lại H., một bạn học ở trường Adran Đà Lạt trước kia và bây giờ cùng sống trong cư xá Đắc Lộ Sài Gòn. Gia đình H. sinh sống lâu đời ở Kontum, nhưng vì từ nhỏ H. đi học xa như Long nên cũng không có bạn trong tỉnh này. Hai tên gặp nhau mừng quá, ngày nào cũng hẹn đi chơi chỗ này chỗ nọ. Và chính H. là người đưa Long đến nhà Colette giới thiệu với hai chị em học nội trú trường bà sơ Franciscaines ở Đà Lạt, cũng chỉ về Kontum nghỉ hè. Ba của hai cô này là một sĩ quan cùng đơn vị với cha dượng của Long, và cũng có hai dòng máu Pháp Việt như Long. Ông có đầu óc theo Tây học nên không cấm đoán việc hai cô con gái mình giao du với hai chàng trai cùng chung hoàn cảnh là ở xa về không có bạn bè tại chỗ. Ông cũng biết rằng cuộc giao du giữa mấy đứa trẻ mới lớn rất hồn nhiên, vì cùng chịu ảnh hưởng của lối sống Tây u, không e dè, cũng không có hậu ý.
Long và H. thường xuyên đến nhà Colette chơi. Thường là nghe nhạc rồi tập đàn hát theo. Lúc đó cả hai tên con trai đều mới tập tễnh biết từng tưng trên cây tây ban cầm cũ kỹ, cũng ráng đệm đàn cho cả đám hát. Long còn nhớ mãi những bài ướt át như Nửa Đêm Ngoài Phố, Hai Lối Mộng, Chiều Cuối Tuần.
.. rất được ưa chuộng trong các quán cà phê tỉnh lẻ thời đó, ban đêm nghe văng vẳng giọng Thanh Thúy trong thành phố Kontum đìu hiu buồn, mới thấy thật thấm thía! Ngược lại là những bản nhạc Pháp của ca sĩ trẻ “yé-yé” rất thịnh hành bên Pháp thời đó, cũng lan qua giới trẻ ở các thành phố miền Nam. Phải kể đến những ca sĩ như Françoise Hardy (“Tous les garçons et les fillesii” do chính cô sáng tác và thu đĩa năm 18 tuổi), Sylvie Vartan (“Tous les copains”), Richard Anthony (“J’entends siffler le train”) Adamo (“Tombe la neigeiii”)...
 

                  Lâu lâu cả bọn rủ nhau đi ra ngoài phạm vi thành phố, đến các bản làng của người thiểu số, vùng này nhiều nhất là người Ba-na
                   Kontum đặc biệt có sông Dak Bla “nước chảy ngược dòngii” uốn khúc bao bọc hai phía đông và nam thành phố, chỉ cần đi ra khỏi Kontum vài cây số là đã có cảnh thiên nhiên hữu tình. Đặc biệt có một nơi có bãi cát ven sông nước trong suốt, tắm rất thích, có tên từ thời Pháp là bãi “Paradis” có nghĩa là “Thiên đường”.
                    Người Ba-na là một trong số 54 dân tộc tại Việt Nam, sinh sống trên vùng Gia Lai Kontum là chính, dân số trên hai trăm ngàn người. Ở mỗi làng có một nhà công cộng là "nhà rông" cao lớn, đứng nổi bật giữa làng. Một nhân vật nổi tiếng người Ba- na là ca sĩ Siu Black được giới mộ điệu âm nhạc biết đến từ thập niên 90.
                  Từ Pleiku đi theo quốc lộ 14 về phía bắc phải qua cầu Dak Bla để vào thành phố Kontum. Có câu “Sông Dak Bla nước chảy ngược dòng” vì nước chảy về phía tây. Đa số các con sông của Việt Nam đều chảy ra biển Đông, tức là phía đông. Sông Dak Bla không chảy ra biển mà chảy ngược lại vào đất liền, nên mới có câu “chảy ngược”. Thành phố Kontum nằm trên cao, con sông Dak Bla chảy về phía tây, đổ vào con sông Sesan, rồi con sông này đổ vào sông Mekong bên Cam-Bốt.

                   Long chỉ có chiếc xe đạp, nhưng khi cần thì chàng mượn xe Lambretta của cha dượng. Ông Quy cũng rất “chịu chơi” với Long, sáng Long chở ông đến nơi làm việc rồi lấy xe đi chơi, chiều đến đón ông về.
                      Một lần có xe Lambretta, Colette đòi tập lái nên mới có cảnh Long ngồi sau phải vòng tay ra phía trước giữ tay lái cho chắc ăn. Trong thành phố Kontum nhỏ bé vào thập niên 60 này, đây là một cảnh “trêu ngươi” trong một xã hội thấm nhuần nguyên tắc “nam nữ thụ thụ bất thân” của Khổng Mạnh! Nhưng hai bạn trẻ này chẳng đếm xỉa gì đến dư luận dèm pha, vì dù sao thành phố này cũng chỉ là nơi nghỉ hè thoáng qua, chẳng sống lâu dài để phải sợ dư luận.
                    Long với bản chất lãng mạn tự nhiên, nên cũng thầm kín có tình cảm đặc biệt với người bạn gái, nhưng trong cách giáo dục mà chàng được hấp thụ, và với bản tính nhút nhát, chàng không khi nào vượt quá ranh giới của quan hệ bạn bè, mà tự hài lòng với câu “và như thế tôi sống vui từng ngày” trong một bài hát nổi tiếng sau này

. Rồi cũng đến lúc phải chia tay mỗi người một ngả, mang theo kỷ niệm êm đềm của những ngày vui đùa thảnh thơi của tuổi trẻ vô tư lự. Dòng thời gian cứ thế cuốn đi những mảnh đời đã có lúc tụ lại với nhau vui đùa, để rồi chẳng còn khi nào gặp lại nhau nữa.
 

16 tháng 4, 2016

CÂY MÍA TÍM

Ăn mía tím, nhớ cái thời “ngô nghê”!

authorNguyễn Hoàng Duy  
Sự kiện: Hương quê

(D V) Tuổi thơ tôi không êm đềm, mà dữ dội như dòng sông đục ngầu phù sa trước nhà. Sóng lúc nào cũng cuộn trào bởi những chiếc tàu, ghe qua lại. Ngày đó nhà tôi nghèo nhất xóm. Khác với bọn trẻ cùng trang lứa, tôi rất hiếm khi có được món quà, tấm bánh mỗi ngày.

Nhiều bạn tôi khi ấy luôn được quà, có khi là một ổ bánh mì, gói xôi, bánh da lợn, bánh tằm mì... hay đại khái là những món được mua ngoài chợ. Còn nhà tôi, thay vì sáng sớm mẹ xách giỏ đi chợ thì lại mang lưỡi hái ra đồng gặt lúa, cắt cỏ. Thức ăn trưa được mẹ mang về từ đồng, chứ không phải ở chợ. Khi thì con cá rô, cá sặc, có lúc lại là trứng vịt đẻ rớt khi chạy đồng...
 an mia tim, nho cai thoi “ngo nghe”! hinh anh 1
Bãi mía tím sau nhà tôi.
Không có quà bánh, nhưng không có nghĩa là tôi thèm thuồng. Quanh nhà thiếu gì thứ để ăn. Rảnh rỗi, tôi đi hái quả nhãn lồng, chuối chín bói trên cây hay quả ổi sẻ đỏ au. Buồn cười nhất có khi sáng sớm trèo cây hái ổi nhai ngấu nghiến. Kết quả dạ cồn cào, đau bụng nằm thườn thượt. Nhưng rồi lại cứ muốn ăn vì buồn miệng, vì nghịch ngợm.  
Ngày đó, Tôi thích nhất là ăn mía tím. Sau nhà mẹ có trồng liếp mía tím để bán kiếm tiền chợ. Có hôm nghĩ đến mía, vừa đi học về, điều đầu tiên tôi làm là mang dao ra bãi mía để tìm cây to mập. Khi đã chặt sạch góc, ngọn, tôi chặt thành khúc, rồi cứ thế đưa lên miệng mà xước.
 an mia tim, nho cai thoi “ngo nghe”! hinh anh 2
Mía tím, còn được gọi là mía ngự.
Mía tím ngọt dịu, vỏ và thịt thì mềm, nên dù hàm răng non nớt của trẻ con như tôi vẫn không bị tổn thương. Ăn thô chán chê, tôi róc vỏ, tiện thành khẩu nhỏ rồi bỏ vào thau ướp lạnh. Ngày đó tủ lạnh là thứ xa xỉ. Nước đá khá đắt vì cả huyện chỉ có hai nhà máy nước đá nên chỉ dùng làm giải khát là chính. Nhưng muốn ngon nên tôi dùng số tiền bán được từ việc cắt rau muống để mua nước đá về ướp vào thau nhôm.
Những bữa như vậy, tôi gọi lũ bạn trong xóm đến cùng ăn chung cho rôm rả. Mía tiện ướp nước đá mà chấm với muối ớt ngày đó thú vị vô cùng. Ngoài vị ngọt đặc trưng còn có vị cay của ớt, mặn của muối và chát chát của phần vỏ róc còn vương lại. Ngoài ra, mía tím để nguyên rễ, có thể ngâm dưới nước 2-3 ngày rồi mang lên róc ăn. Mía sẽ thơm mùi nước và cả vị phù sa của làng quê thanh bình.  
Giờ mỗi lần dùng mía tím, tôi lại bắt gặp tuổi thơ dữ dội và thân thương của mình trong đó. Bãi mía tím sau nhà vẫn được duy trì cho đến ngày nay. Nghĩ đến mà nhớ má, nhớ nhà da diết quá đi thôi!